Γιώργος Μαζωνάκης: Τα 12 σημεία-κλειδιά που θα δώσουν απαντήσεις για τον θάνατό του

Η σημερινή ημέρα θεωρείται κομβική για την υπόθεση του αιφνίδιου θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη. Η νεκροψία-νεκροτομή στη σορό του τραγουδιστή πραγματοποιείται σήμερα, Παρασκευή 11 Σεπτεμβρίου, στην Ιατροδικαστική Υπηρεσία Αθηνών, μετά την απόφαση να μετατεθεί η αρχικά προγραμματισμένη διαδικασία, προκειμένου να μπορεί να παραστεί τεχνικός σύμβουλος που όρισε η οικογένεια.

Πρόκειται για τον ιατροδικαστή Σωτήρη Μπουζιάνη, ο οποίος αναλαμβάνει να παρακολουθήσει τη διαδικασία από την πλευρά της οικογένειας και να έχει άμεση εικόνα των ευρημάτων. Τη νομική εκπροσώπηση της οικογένειας έχει αναλάβει ο δικηγόρος Χαράλαμπος Λυκούδης.

Το ζητούμενο πλέον δεν είναι απλώς να επιβεβαιωθεί ότι ο Γιώργος Μαζωνάκης υπέστη καρδιακή ανακοπή. Αυτό που πρέπει να απαντηθεί είναι τι προκάλεσε την ανακοπή, πότε ξεκίνησε το κρίσιμο επεισόδιο και αν συνδέεται ή όχι με όσα προηγήθηκαν στον χώρο όπου βρισκόταν για προγραμματισμένη θεραπεία.

Η νεκροτομή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κομμάτια της έρευνας, όχι όμως απαραίτητα το τελευταίο. Τα καρδιολογικά ευρήματα, οι ιστολογικές και τοξικολογικές εξετάσεις, ο ιατρικός φάκελος και το ακριβές χρονικό των γεγονότων θα πρέπει να αξιολογηθούν συνολικά. Αυτά είναι τα 12 ερωτήματα που βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο:

1. Είχε προηγηθεί έμφραγμα ή άλλο οξύ καρδιακό επεισόδιο;

Αυτό είναι ένα από τα πρώτα και σημαντικότερα ερωτήματα που καλούνται να απαντήσουν οι ιατροδικαστές. Η ανακοπή αποτελεί τον μηχανισμό του θανάτου, όμως από μόνη της δεν εξηγεί την αιτία που οδήγησε την καρδιά σε αυτή την κατάσταση. Στο μικροσκόπιο θα μπουν η καρδιά, τα στεφανιαία αγγεία και το μυοκάρδιο, προκειμένου να αναζητηθούν ενδείξεις οξείας ή παλαιότερης βλάβης.

Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν και οι πληροφορίες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας σχετικά με αδιαθεσία που φέρεται να είχε παρουσιάσει ο τραγουδιστής πριν από το μοιραίο περιστατικό σε εστιατόριο την προηγούμενη ημέρα. Το στοιχείο αυτό, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα πρέπει να συσχετιστεί με τα ιατροδικαστικά ευρήματα. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν το καρδιακό πρόβλημα ξεκίνησε λίγο πριν από την ανακοπή ή αρκετές ώρες νωρίτερα.

2. Μπορεί η τροπονίνη να δείξει αν είχε υποστεί μυοκαρδιακή βλάβη;

Η τροπονίνη είναι ένας από τους βασικούς δείκτες που χρησιμοποιούνται στην κλινική ιατρική για την ανίχνευση βλάβης του καρδιακού μυός. Στην περίπτωση του Γιώργου Μαζωνάκη, η μεταθανάτια μέτρησή της μπορεί να αποτελέσει ένα ακόμη στοιχείο στην έρευνα, εφόσον συνεκτιμηθεί με όλα τα υπόλοιπα ευρήματα. Δεν μπορεί όμως να αντιμετωπιστεί από μόνη της ως το στοιχείο που θα δείξει την ακριβή ώρα ενός πιθανού εμφράγματος. Η ερμηνεία της μεταθανάτιας τροπονίνης είναι σύνθετη και εξαρτάται από παράγοντες όπως ο χρόνος που έχει περάσει από τον θάνατο και η καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση. Γι’ αυτό και οι ιατροδικαστές δεν θα στηριχθούν σε μία μόνο εξέταση. Η συνολική εικόνα θα είναι αυτή που θα έχει σημασία.

3. Τι ακριβώς είχε ελεγχθεί πριν ξεκινήσει η διαδικασία;

Εδώ βρίσκεται ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της υπόθεσης. Πρέπει να αποσαφηνιστεί ποια ήταν η κατάσταση του Γιώργου Μαζωνάκη όταν έφτασε στον χώρο για την προγραμματισμένη διαδικασία. Είχε ληφθεί πλήρες ιατρικό ιστορικό; Είχε αναφέρει οποιαδήποτε αδιαθεσία ή ενόχληση; Είχαν ελεγχθεί η αρτηριακή πίεση, οι σφύξεις και τα υπόλοιπα ζωτικά σημεία; Και κυρίως: ποιες εργαστηριακές εξετάσεις είχαν προηγηθεί και πότε είχαν πραγματοποιηθεί;

Ο ιατρικός φάκελος αναμένεται να αποτελέσει βασικό κομμάτι της έρευνας, καθώς θα δείξει τι είχε καταγραφεί πριν από την έναρξη της διαδικασίας και ποια ήταν η κλινική εικόνα του τραγουδιστή.

4. Είχε πράγματι ξεκινήσει η πλασμαφαίρεση όταν αισθάνθηκε τον πόνο;

Η χρονική αλληλουχία των γεγονότων μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική. Άλλο είναι να έχει τοποθετηθεί ένας φλεβοκαθετήρας και άλλο να έχει ξεκινήσει η ίδια η θεραπευτική διαδικασία. Για αυτό θα πρέπει να αποσαφηνιστεί με ακρίβεια: Πότε τοποθετήθηκε ο φλεβοκαθετήρας; Πότε εμφανίστηκε ο πόνος στο στήθος; Είχε συνδεθεί ήδη ο Γιώργος Μαζωνάκης με το εξωσωματικό κύκλωμα; Είχε ξεκινήσει η κυκλοφορία του αίματος; Είχαν προηγηθεί οποιεσδήποτε χορηγήσεις;

Η απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα μπορεί να αλλάξει σημαντικά την εικόνα της υπόθεσης.

5. Τι ουσίες είχαν χορηγηθεί και σε ποια χρονική στιγμή;

Εάν η διαδικασία είχε ξεκινήσει, οι ιατροδικαστές θα πρέπει να γνωρίζουν με ακρίβεια τι είχε χορηγηθεί στον ασθενή. Ποια φάρμακα ή άλλες ουσίες χρησιμοποιήθηκαν; Σε ποια ποσότητα; Πότε χορηγήθηκαν; Υπήρχε χρονική σχέση ανάμεσα στη χορήγησή τους και στην εμφάνιση των συμπτωμάτων;

Αυτά είναι ερωτήματα που δεν μπορούν να απαντηθούν μόνο από τη νεκροτομή. Θα χρειαστεί να συνδυαστούν τα ιατροδικαστικά ευρήματα με τον ιατρικό φάκελο, τα στοιχεία της διαδικασίας και τις εργαστηριακές εξετάσεις.

6. Ποιος είναι ο ρόλος του κιτρικού και του ασβεστίου;

Στην πλασμαφαίρεση μπορεί να χρησιμοποιείται κιτρικό ως αντιπηκτικό, ώστε να αποτρέπεται η πήξη του αίματος στο εξωσωματικό κύκλωμα. Το κιτρικό μπορεί να μειώσει το ιονισμένο ασβέστιο στον οργανισμό. Για τον λόγο αυτό, ανάλογα με το πρωτόκολλο και τις ανάγκες του ασθενούς, μπορεί να χορηγείται ασβέστιο και να παρακολουθούνται τα επίπεδά του.

Μια σημαντική πτώση του ιονισμένου ασβεστίου μπορεί να επηρεάσει την ηλεκτρική λειτουργία της καρδιάς και να προκαλέσει αρρυθμίες. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι συνέβη κάτι τέτοιο στην περίπτωση του Γιώργου Μαζωνάκη. Είναι ένα από τα ενδεχόμενα που μπορούν να εξεταστούν μόνο εφόσον αποδειχθεί ότι είχε ξεκινήσει η διαδικασία και είχαν χρησιμοποιηθεί οι συγκεκριμένες ουσίες.

7. Υπάρχουν ευρήματα στην καρδιά που να εξηγούν την ανακοπή;

Η καρδιά θα βρεθεί στο επίκεντρο της νεκροτομικής διερεύνησης. Οι ιατροδικαστές θα αναζητήσουν στοιχεία που μπορεί να παραπέμπουν σε στεφανιαία νόσο, έμφραγμα, μυοκαρδιακή βλάβη ή άλλη παθολογική κατάσταση. Ιδιαίτερη σημασία θα έχει και η ιστολογική εξέταση, καθώς ορισμένες αλλοιώσεις δεν είναι απαραίτητα ορατές μόνο με τη μακροσκοπική εξέταση. Εάν από τη νεκροτομή δεν προκύψει σαφής αιτία, η ιστολογική και εργαστηριακή διερεύνηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα.

8. Τι θα δείξουν οι τοξικολογικές εξετάσεις;

Οι τοξικολογικές εξετάσεις αποτελούν ένα ακόμη βασικό κομμάτι του παζλ. Θα πρέπει να ελεγχθεί εάν υπήρχαν φάρμακα, ουσίες ή άλλοι παράγοντες στον οργανισμό και σε ποιες συγκεντρώσεις. Το κρίσιμο όμως είναι να μη διαβαστεί ένα εργαστηριακό αποτέλεσμα απομονωμένα. Κάθε εύρημα θα πρέπει να συσχετιστεί με το ιατρικό ιστορικό, τα φάρμακα που τυχόν είχαν χορηγηθεί στο πλαίσιο της διαδικασίας, τον χρόνο χορήγησής τους και τα υπόλοιπα νεκροτομικά ευρήματα.

9. Πόσο σημαντικό είναι το ακριβές χρονικό των τελευταίων ωρών;

Στην υπόθεση αυτή, ο χρόνος μπορεί να είναι εξίσου σημαντικός με το ίδιο το εύρημα. Τι ώρα έφτασε ο Γιώργος Μαζωνάκης στον χώρο; Τι ώρα ξεκίνησε η προετοιμασία; Πότε τοποθετήθηκε ο φλεβοκαθετήρας; Πότε εμφανίστηκε ο πόνος; Πότε σημειώθηκε η ανακοπή; Πότε ξεκίνησε η καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση;

Όσο πιο ακριβής είναι αυτή η αλληλουχία, τόσο πιο εύκολο θα είναι να συσχετιστούν τα γεγονότα με τα ευρήματα της νεκροτομής και των εργαστηριακών εξετάσεων.

10. Είχε παρουσιάσει συμπτώματα πριν από το μοιραίο περιστατικό;

Αυτό είναι ένα ερώτημα που ήδη απασχολεί την έρευνα. Έχουν δημοσιοποιηθεί πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες ο τραγουδιστής είχε αισθανθεί αδιαθεσία πριν από τον θάνατό του. Οι συγκεκριμένες πληροφορίες θα πρέπει να επιβεβαιωθούν και να εξεταστούν σε συνδυασμό με τον ιατρικό του φάκελο και τα ευρήματα των ιατροδικαστών. Εάν αποδειχθεί ότι υπήρχαν συμπτώματα αρκετές ώρες πριν από την ανακοπή, τότε θα πρέπει να διερευνηθεί εάν αυτά αποτελούσαν πρώιμες εκδηλώσεις ενός καρδιακού επεισοδίου.

11. Μπορεί να υπήρχε υποκείμενο πρόβλημα που δεν είχε διαγνωστεί;

Η έρευνα δεν θα πρέπει να περιοριστεί αποκλειστικά στο τι συνέβη τις τελευταίες στιγμές. Οι ιατροδικαστές θα εξετάσουν και το ενδεχόμενο να υπήρχε κάποια υποκείμενη παθολογική κατάσταση, ιδιαίτερα σε επίπεδο καρδιάς, η οποία δεν είχε γίνει γνωστή ή δεν είχε προκαλέσει μέχρι τότε σοβαρά συμπτώματα. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί ένας αιφνίδιος θάνατος μπορεί να προκύψει από συνδυασμό παραγόντων.

Επομένως, το ερώτημα δεν είναι υποχρεωτικά «ή το ένα ή το άλλο». Θα μπορούσε να διερευνηθεί εάν υπήρχε ένα προϋπάρχον πρόβλημα και εάν κάποιος επιπλέον παράγοντας επιβάρυνε την κατάσταση.

12. Τελικά, τι προκάλεσε την ανακοπή του Γιώργου Μαζωνάκη;

Αυτό είναι το μεγάλο ερώτημα στο οποίο πρέπει να καταλήξει η έρευνα. Υπάρχουν διαφορετικά ενδεχόμενα που θα πρέπει να εξεταστούν χωρίς να προεξοφληθεί κανένα από αυτά. Το πρώτο είναι να είχε ξεκινήσει ήδη ένα σοβαρό καρδιακό επεισόδιο πριν από την άφιξή του για τη διαδικασία και αυτό να εξελίχθηκε μέχρι την ανακοπή. Το δεύτερο είναι να υπήρξε κάποια επιπλοκή που συνδέεται χρονικά και αιτιωδώς με τη διαδικασία ή με τις ιατρικές πράξεις που προηγήθηκαν. Υπάρχει επίσης το ενδεχόμενο ενός συνδυασμού παραγόντων: ενός υποκείμενου προβλήματος υγείας και ενός πρόσθετου επιβαρυντικού παράγοντα. Αυτό είναι που καλείται τώρα να ξεκαθαρίσει η ιατροδικαστική έρευνα.

Η σημερινή νεκροψία-νεκροτομή είναι ένα κρίσιμο πρώτο βήμα. Δεν σημαίνει όμως ότι κάθε απάντηση θα δοθεί μέσα σε λίγες ώρες. Τα ιστολογικά και τοξικολογικά αποτελέσματα, ο ιατρικός φάκελος και η ανασύνθεση των τελευταίων ωρών του Γιώργου Μαζωνάκη θα πρέπει να μπουν στο ίδιο κάδρο.

Και τελικά, αυτό που έχει σημασία δεν είναι απλώς να βρεθεί η «αιτία θανάτου», αλλά να αποσαφηνιστεί τι ακριβώς συνέβη, πότε συνέβη και ποια γεγονότα συνδέονται μεταξύ τους.

Μέχρι να ολοκληρωθεί η ιατροδικαστική και εργαστηριακή διερεύνηση, οποιοδήποτε συμπέρασμα για την αιτία της ανακοπής θα ήταν πρόωρο.