Το Βέλγιο εφαρμόζει την «περιπατητική επισκληρίδιο»: Η τεχνική που επιτρέπει στις γυναίκες να κινούνται κατά τον τοκετό

Μια σημαντική αλλαγή στη διαδικασία του τοκετού έρχεται από το Βέλγιο, όπου ξεκίνησε το πρώτο πρόγραμμα «walking epidural» ή αλλιώς «περιπατητική επισκληρίδιος», μιας νέας μορφής επισκληριδίου που επιτρέπει στις γυναίκες να ανακουφίζονται από τον πόνο χωρίς να παραμένουν καθηλωμένες στο κρεβάτι του μαιευτηρίου.

Η καινοτόμος αυτή μέθοδος, που εφαρμόζεται ήδη σε ορισμένα προηγμένα συστήματα μαιευτικής φροντίδας, έρχεται να αλλάξει την εμπειρία της γέννας: λιγότερος πόνος, περισσότερη ελευθερία κινήσεων και μεγαλύτερη συμμετοχή της γυναίκας στη διαδικασία.

Το Hôpital Universitaire de Bruxelles είναι το πρώτο νοσοκομείο στο Βέλγιο που εισάγει επίσημα την τεχνική, ανοίγοντας μια νέα συζήτηση γύρω από τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται ο τοκετός στη σύγχρονη εποχή.

Η επισκληρίδιος που μειώνει τον φόβο του τοκετού

Ο φόβος του πόνου είναι μία από τις μεγαλύτερες αγωνίες που συνοδεύουν πολλές γυναίκες πριν από τη γέννα. Η λεγόμενη τοκοφοβία, δηλαδή ο έντονος φόβος για τη διαδικασία του τοκετού, μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ψυχολογία μιας εγκύου και σε κάποιες περιπτώσεις να οδηγήσει στην επιλογή καισαρικής τομής χωρίς να υπάρχει απαραίτητα ιατρική ανάγκη.

Η επισκληρίδιος έχει αποτελέσει ένα σημαντικό «εργαλείο» της σύγχρονης μαιευτικής, καθώς μειώνει δραστικά τις ωδίνες και τον πόνο, επιτρέποντας σε πολλές γυναίκες να βιώσουν έναν φυσιολογικό κολπικό τοκετό με μεγαλύτερη ηρεμία και ασφάλεια.

Η μέθοδος λειτουργεί ως τοπική αναισθησία, μπλοκάροντας τα νεύρα που μεταφέρουν τα σήματα του πόνου από την περιοχή του γεννητικού σωλήνα προς τον εγκέφαλο. Όταν εφαρμόζεται σωστά και με την κατάλληλη ιατρική παρακολούθηση, θεωρείται μια ασφαλής μέθοδος τόσο για τη μητέρα όσο και για το μωρό.

Τι αλλάζει με την περιπατητική επισκληρίδιο

Η κλασική επισκληρίδιος έχει ένα βασικό μειονέκτημα: πολλές φορές προκαλεί έντονο μούδιασμα στα πόδια, με αποτέλεσμα η γυναίκα να παραμένει ξαπλωμένη μέχρι την ολοκλήρωση του τοκετού. Όμως, η περιπατητική έρχεται να αλλάξει αυτή την εμπειρία.

Η τεχνική βασίζεται στη χορήγηση χαμηλότερης δόσης αναισθητικού, ώστε να μειώνεται ο πόνος, αλλά παράλληλα να διατηρείται σε μεγάλο βαθμό η αίσθηση και ο μυϊκός έλεγχος στα κάτω άκρα. Έτσι, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις ασφαλείας και υπάρχει η απαραίτητη επίβλεψη από την ιατρική ομάδα, η γυναίκα μπορεί:

• να αλλάζει στάσεις κατά τη διάρκεια του τοκετού
• να κάθεται ή να σηκώνεται
• να κινείται στον χώρο
• ακόμη και να περπατά

Η μεγάλη αλλαγή είναι ότι η γυναίκα δεν είναι απλώς μια ασθενής που περιμένει τη γέννηση του μωρού της, αλλά παραμένει ενεργό μέρος της διαδικασίας.

Γιατί η κίνηση μπορεί να βοηθήσει στον φυσιολογικό τοκετό;

Η σύγχρονη μαιευτική δίνει όλο και μεγαλύτερη σημασία στην ενεργή συμμετοχή της γυναίκας κατά τον τοκετό. Η κίνηση μπορεί να βοηθήσει τη γυναίκα να βρει πιο άνετες θέσεις, να συνεργαστεί καλύτερα με το σώμα της και να νιώσει ότι έχει μεγαλύτερο έλεγχο στη γέννα της.

Σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα, η κινητικότητα κατά τη διάρκεια του τοκετού μπορεί να μειώσει την πιθανότητα ομαλής πορείας προς παρεμβατικές διαδικασίες. Η περιπατητή επισκληρίδιος προσπαθεί να συνδυάσει δύο σημαντικές ανάγκες: την επιθυμία της γυναίκας για ανακούφιση από τον πόνο και την ανάγκη για έναν πιο φυσιολογικό, ενεργό τοκετό.

Πώς λειτουργεί η νέα τεχνική

Η εξέλιξη της περιπατητικής επισκληριδίου έγινε δυνατή χάρη στις σύγχρονες τεχνικές αναισθησίας. Σε αρκετές περιπτώσεις χρησιμοποιείται η μέθοδος CSE (Combined Spinal-Epidural), ένας συνδυασμός δύο τεχνικών που προσφέρει πιο γρήγορη ανακούφιση από τον πόνο και ταυτόχρονα διατηρεί τη διάρκεια δράσης της επισκληριδίου.

Παράλληλα, οι αναισθησιολόγοι χρησιμοποιούν μικρότερες συγκεντρώσεις τοπικών αναισθητικών σε συνδυασμό με αναλγητικά, ώστε να επιτυγχάνεται η ανακούφιση από τον πόνο χωρίς πλήρη απώλεια της κινητικότητας.

Η μέθοδος άρχισε να αναπτύσσεται στις αρχές της δεκαετίας του 1990 και αποτέλεσε απάντηση στην ανάγκη πολλών γυναικών για έναν τοκετό όπου θα έχουν ανακούφιση, αλλά όχι την αίσθηση ότι είναι «δεμένες» στο κρεβάτι.

Σε ποιες χώρες εφαρμόζεται

Η περιπατητική επισκληρίδιος κερδίζει συνεχώς έδαφος σε χώρες με σύγχρονα συστήματα μαιευτικής φροντίδας, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, οι ΗΠΑ, ο Καναδάς και πλέον το Βέλγιο. Στην Ελλάδα η μέθοδος είναι διαθέσιμη σε ορισμένα μαιευτήρια και υπό προϋποθέσεις. Η εφαρμογή της εξαρτάται από τις υποδομές κάθε μονάδας και προϋποθέτει στενή παρακολούθηση για την ασφάλεια της μητέρας και του μωρού.

Μια νέα εποχή για τη γέννα

Η συγκεκριμένη τεχνική επισκληριδίου δεν είναι απλώς μια νέα τεχνική ανακούφισης από τον πόνο. Είναι μια διαφορετική προσέγγιση στον τρόπο που βλέπουμε τη γέννα.

Η γυναίκα δεν χρειάζεται πλέον να επιλέξει ανάμεσα στον λιγότερο πόνο και στην ενεργή συμμετοχή της στον τοκετό. Η σύγχρονη μαιευτική προσπαθεί να της προσφέρει και τα δύο: ασφάλεια, άνεση και περισσότερο έλεγχο σε μία από τις πιο σημαντικές στιγμές της ζωής της.

Γιατί ο τοκετός δεν είναι μόνο η στιγμή που έρχεται στον κόσμο ένα μωρό. Είναι και η στιγμή που μια γυναίκα γεννιέται σε έναν νέο ρόλο.