Οι γυναικείες φιλίες στην ενήλικη ζωή: Γιατί γίνονται τόσο δύσκολες και πώς μπορούμε να τις κρατήσουμε ζωντανές

«Παλιά μιλούσαμε κάθε μέρα», «Θέλουμε μήνες για να κανονίσουμε έναν καφέ», «Νιώθω ότι έχω ανθρώπους γύρω μου, αλλά μου λείπει μια πραγματική φίλη».

Αν έχεις σκεφτεί έστω μία από τις παραπάνω φράσεις, δεν είσαι η μόνη. Πολλές γυναίκες μεγαλώνοντας διαπιστώνουν ότι η δημιουργία και κυρίως η διατήρηση στενών φιλικών σχέσεων γίνεται όλο και πιο απαιτητική. Και αυτό συχνά συνοδεύεται από ενοχές, μοναξιά ή την αίσθηση ότι «κάτι δεν κάνω σωστά».

Στην πραγματικότητα, όμως, δεν πρόκειται για προσωπική αποτυχία. Οι γυναικείες φιλίες στην ενήλικη ζωή καλούνται να επιβιώσουν μέσα σε έναν εντελώς διαφορετικό τρόπο ζωής από εκείνον που είχαμε ως φοιτήτριες ή νεότερες.

Γιατί οι φιλίες αλλάζουν όσο μεγαλώνουμε;

Οι υποχρεώσεις πολλαπλασιάζονται. Εργασία, σύντροφος, παιδιά, γονεϊκές ευθύνες, φροντίδα ηλικιωμένων γονιών, οικονομικό άγχος και η διαρκής προσπάθεια να τα προλάβουμε όλα αφήνουν ελάχιστο χρόνο για αυθόρμητες συναντήσεις.

Η φιλία πλέον χρειάζεται προγραμματισμό. Και όταν όλα μοιάζουν επείγοντα, είναι συχνό να μπαίνει τελευταία στη λίστα.

Οι ζωές μας ακολουθούν διαφορετικές πορείες

Η μία φίλη μπορεί να αποκτήσει παιδιά, η άλλη να επενδύει στην καριέρα της, κάποια να μετακομίσει, κάποια άλλη να χωρίσει ή να αλλάξει τρόπο ζωής.

Οι διαφορές αυτές δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι η αγάπη χάνεται. Χρειάζονται όμως προσαρμογή και αποδοχή ότι η σχέση δεν θα είναι πάντα όπως ήταν στα είκοσι.

Η συναισθηματική ενέργεια είναι περιορισμένη

Μεγαλώνοντας, δεν μας λείπει μόνο ο χρόνος αλλά και η ψυχική διαθεσιμότητα. Μετά από μια απαιτητική ημέρα, πολλοί άνθρωποι επιλέγουν την ξεκούραση αντί μιας κοινωνικής εξόδου. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αγαπούν τους φίλους τους. Σημαίνει ότι το νευρικό τους σύστημα έχει εξαντληθεί.

Γιατί οι γυναίκες βιώνουν τόσο έντονα την απώλεια μιας φιλίας;

Οι γυναικείες φιλίες συχνά βασίζονται στη συναισθηματική εγγύτητα. Μέσα από αυτές μοιραζόμαστε φόβους, όνειρα, αποτυχίες, χαρές και στιγμές που ίσως δεν μοιραζόμαστε ούτε με τον σύντροφό μας.

Έρευνες δείχνουν ότι οι στενές κοινωνικές σχέσεις συνδέονται με καλύτερη ψυχική υγεία, μικρότερα επίπεδα άγχους και μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα.

Γι’ αυτό και όταν μια σημαντική φιλία απομακρύνεται ή τελειώνει, ο πόνος μπορεί να μοιάζει με πένθος. Κι όμως, σπάνια αναγνωρίζουμε αυτό το συναίσθημα ή του δίνουμε τον χώρο που του αξίζει.

Ο μύθος της «τέλειας φίλης»

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μάς κάνουν συχνά να πιστεύουμε ότι όλες οι άλλες γυναίκες διαθέτουν μια μεγάλη παρέα που συναντιέται συνεχώς, ταξιδεύει μαζί και ζει αμέτρητες όμορφες στιγμές.

Η πραγματικότητα είναι πολύ διαφορετική. Οι περισσότερες ενήλικες γυναίκες αναφέρουν ότι δυσκολεύονται να βρουν χρόνο για τις φίλες τους και ότι θα ήθελαν περισσότερη ουσιαστική σύνδεση.

Η μοναξιά στην ενήλικη ζωή είναι πολύ πιο συχνή από όσο φαίνεται.

Πώς μπορούμε να φροντίσουμε τις φιλίες μας;

Σταμάτα να περιμένεις τις ιδανικές συνθήκες

Δεν χρειάζεται πάντα ένα τρίωρο γεύμα. Ένας δεκάλεπτος περίπατος, ένα φωνητικό μήνυμα ή ένας καφές μετά τη δουλειά μπορούν να κρατήσουν τη σχέση ζωντανή.

Μίλησε ανοιχτά

Αν σου λείπει μια φίλη, πες το. Συχνά και οι δύο πλευρές περιμένουν η μία την άλλη, φοβούμενες μήπως φανούν πιεστικές ή φορτικές. Η ευαλωτότητα είναι συχνά η αρχή μιας βαθύτερης σύνδεσης.

Αποδέξου ότι οι φιλίες εξελίσσονται

Δεν είναι όλες οι φιλίες προορισμένες να παραμείνουν ίδιες για πάντα. Κάποιες θα γίνουν πιο αραιές, αλλά θα διατηρήσουν την οικειότητά τους, άλλες θα ολοκληρώσουν τον κύκλο τους και κάποιες νέες θα εμφανιστούν εκεί που δεν το περιμένεις. Η ποιότητα είναι σημαντικότερη από την ποσότητα.

Δημιούργησε νέες ευκαιρίες γνωριμιών

Πολλές γυναίκες πιστεύουν ότι μετά τα 30 ή τα 40 είναι αργά για νέες φιλίες. Ε, λοιπόν κορίτσια, δεν είναι!

Μαθήματα, ομάδες ενδιαφερόντων, εθελοντισμός, σεμινάρια ή κοινότητες γύρω από κοινά ενδιαφέροντα αποτελούν εξαιρετικά περιβάλλοντα για τη δημιουργία ουσιαστικών σχέσεων. Και μην ξεχνάτε ποτέ ότι το κάθε παιδί έρχεται με πολλές υποχρεώσεις κι έλλειψη ελεύθερου χρόνου, αλλά και πολλές δυνατότητες νέων γνωριμιών από τόσες νέες πηγές: σχολείο, δραστηριότητες, παιδική χαρά, τοπικό πάρκο.

Το σημαντικότερο είναι να υπάρχει επαναλαμβανόμενη επαφή και κοινή εμπειρία.

Η φιλία είναι σχέση που χρειάζεται φροντίδα

Όπως ένας γάμος ή μια σχέση απαιτεί χρόνο, επικοινωνία και αμοιβαιότητα, έτσι και η φιλία δεν επιβιώνει μόνο από την αγάπη.

Χρειάζεται μικρές, σταθερές κινήσεις που δείχνουν στον άλλον: «Σε σκέφτομαι. Είσαι σημαντική για μένα».

Ίσως τελικά η ερώτηση δεν είναι γιατί οι γυναικείες φιλίες γίνονται δύσκολες στην ενήλικη ζωή. Ειδικά στις γυναίκες, η έρευνα υποστηρίζει ότι η συναισθηματική σύνδεση και η αμοιβαία υποστήριξη μέσα στις φιλίες μπορούν να λειτουργήσουν ως φυσικός «ρυθμιστής» του στρες. Μια ειλικρινής συζήτηση με μια έμπιστη φίλη δεν λύνει απαραίτητα το πρόβλημα, αλλά μπορεί να μειώσει το αίσθημα μοναξιάς, να βοηθήσει στην επεξεργασία των συναισθημάτων και να μας κάνει να αισθανθούμε ότι δεν χρειάζεται να τα αντιμετωπίσουμε όλα μόνες μας.

Δεν χρειάζονται δεκάδες φίλοι. Αυτό που φαίνεται να έχει σημασία είναι η ποιότητα της σχέσης: να υπάρχει εμπιστοσύνη, αμοιβαιότητα, αποδοχή και η αίσθηση ότι μπορούμε να είμαστε ο αυθεντικός μας εαυτός.

Οι γυναικείες φιλίες δεν γίνονται δύσκολες, επειδή οι γυναίκες αλλάζουν ή επειδή οι σχέσεις χάνουν την αξία τους. Γίνονται δύσκολες γιατί η ζωή γίνεται πιο σύνθετη.

Ίσως, λοιπόν, αντί να αναρωτιόμαστε γιατί απομακρυνθήκαμε, αξίζει να αναρωτηθούμε: ποια μικρή κίνηση μπορώ να κάνω σήμερα για να έρθω λίγο πιο κοντά σε έναν άνθρωπο που αγαπώ;

Ένα μήνυμα. Ένας καφές. Μια ειλικρινής κουβέντα.

Οι φιλίες δεν χρειάζονται την τελειότητα. Χρειάζονται παρουσία.

Η ουσιαστική ερώτηση είναι πώς μπορούμε, μέσα σε μια καθημερινότητα γεμάτη απαιτήσεις, να συνεχίσουμε να επενδύουμε σε σχέσεις που μας θυμίζουν ποιες είμαστε πέρα από όλους τους ρόλους που καλούμαστε να υπηρετήσουμε.

Αν νιώθεις ότι οι φιλίες σου έχουν αλλάξει, προσπάθησε να μην το ερμηνεύσεις ως ένδειξη ότι δεν είσαι αρκετά σημαντική ή αγαπητή. Πολλές φορές οι αποστάσεις δημιουργούνται όχι επειδή μειώθηκε η αγάπη, αλλά επειδή αυξήθηκαν οι απαιτήσεις της ζωής.

Οι σχέσεις, όμως, που βασίζονται στην αμοιβαία εκτίμηση και στη συναισθηματική ασφάλεια μπορούν να αντέξουν ακόμη και μεγάλες περιόδους απόστασης. Και όταν τις φροντίζουμε με πρόθεση, έστω και μέσα από μικρές κινήσεις, συχνά μας ανταμείβουν με κάτι πολύτιμο: την αίσθηση ότι υπάρχει κάποιος που μας γνωρίζει πραγματικά και παραμένει δίπλα μας, ακόμη κι όταν η ζωή αλλάζει.

Γιατί οι φίλες δεν είναι μια πολυτέλεια που χωρά μόνο όταν περισσεύει χρόνος. Είναι ένας από τους σημαντικότερους προστατευτικούς παράγοντες για την ψυχική μας υγεία, την αίσθηση του ανήκειν και την ποιότητα της ζωής μας. Και αξίζει να τις φροντίζουμε με την ίδια συνέπεια που φροντίζουμε όλους τους άλλους σημαντικούς ανθρώπους στη ζωή μας.